Verdien je eigen medal of honor

Soms zie je wel eens op een officieel document, ondertekening op eer en geweten. Wat is eer, en meer, wat is eer nog waard in de huidige maatschappij? Doorheen de geschiedenis en verschillende culturen was er sprake over mannelijke, familiale, de eer van de stam of land. Vaak betekende het wanneer je je eer verloren was je niet langer deel uitmaakte van een samenleving en mensen gingen heel ver om hun eer te beschermen.In de geschriften van Homer (850 V.C.) gingen mannen duels aan om hun eer te beschermen. Dit gebruik leefde tot in de twintigste eeuw en hoewel verboden zou in sommige studentenkringen nog steeds verdergaan. 

medal of honor


Het woord eer, oorspronkelijk honor in het latijn had betrekking tot het concept van de nobiliteit en leven aan de hand van een gedragscode. Eer is meer dan goede punten halen of het meeste geld inzamelen. In sommige aspecten van de samenleving is eer wel meer dan aanwezig dan bij de gewone bevolking: denk maar aan het leger, brandweer en ook criminele bendes. Vaak daar waar het risico hoog is en de teamband, of familiegevoel sterk is. Denk bijvoorbeeld aan Murphy, die leider was van een team soldaten die in Afghanistan, die met gevaar voor eigen leven in de vuurlinie sprong om een satelliet telefoon te plegen zodat het team gered kon worden. Murphy overleefde dit helaas niet en kreeg na zijn dood de medaille of honor. Waarom zou iemand zich bijvoorbeeld op een granaat gooien om het leven van anderen te redden?

Eer als leidraad in het leven is grotendeels verdwenen, en een deel daarvan is te wijten aan onze organisatorische systemen. Zowel de regering, onderwijs, bedrijfsleven, farmaceutica tot zelfs non-profit organisaties zwakken hun aansprakelijkheid af door eindeloze bureaucratie en verdeeldheid. Met aan het hoofd, leiders die verlamd zijn door angst voor gezichtsverlies, machtsverlies of angst om hun welvarendheid te verliezen. Het zal authentiek leiderschap vragen om terug eer in onze instituties te brengen. Met leiders die bereid zijn hun standpunt te verdedigen, en de moed hebben om dit standpunt tot diep in de organisatie te laten doordringen. Individueel, team en institutionele gedragingen zullen op één lijn moeten staan, en geen kwaad aan anderen of de samenleving toebrengen. Het vraagt om een speciaal soort van leider.

Wanneer het voor een individu duidelijk is waar hij voor staat, zijn persoonlijk ethos, dan is handelen met eer in een kritiek moment een tweede natuur. Wanneer het voor iemand duidelijk is wat het waard is om voor te leven EN waard is om voor te sterven, kan hij of zij de juiste handeling nemen in eer wanneer dit vereist is. Hun acties zijn krachtig en beslissend en grotendeels onverwacht of vaak zelfs onbegrepen door buitenstanders. 


Volgens antropologisch expert Frank Henderson Steward komt eer ook in 2 richtingen: horizontaal en verticaal.

Horizontale eer: horizontale eer is: "het recht op respect in een exclusieve gemeenschap van gelijken". Je zou kunnen stellen dat horizontale eer gelijk is aan wederzijds respect. Echter niet het "respecteer-me-omdat-ik-een-mens-ben" dat vandaag in onze moderne maatschappij leeft. Om horizontale eer betekenisvol te laten zijn, is het belangrijk dat er onwrikbare standaarden in de groep zijn zoals:

Een erecode: de standaarden die bereikt moeten worden om respect binnen een groep te krijgen. Deze regels bepalen wat nodig is om eer te verkrijgen en hoe deze verloren kan worden. Het laatste punt daarin is belangrijk: eer die je niet kan verliezen is geen eer.

Erecodes zijn vaak hoge standaarden voor de groep, maar ondanks de moeilijkheden om deze te halen worden ze altijd als de minimum bekeken om in de groep te horen. Als je ze niet kan halen, word je als niet-geschikt bevonden, of in het verleden vaak als verachtelijk aanzien.

Een eregroep: de eregroep is exclusief. Als iedereen deel kan uitmaken van deze groep, ongeacht of deze volgens de code leven, dan is eer betekenisloos. Egalitarisme en eer kunnen niet hand-in-hand gaan.

Schaamte: een persoon die faalt om de gedragscode na te leven verliest zijn eer. Verliest het recht op respect van andere leden van de groep om als gelijke beschouwd te worden. Een gezonde dosis schaamte, or herkenning dat iemand niet erecode niet naleefde is essentieel. Wanneer een individu respect van een groep eist zonder de gedragscode na te leven, verliest eer zijn waarde.

Horizontale eer is een alles of niets spel. Ofwel heb je respect, ofwel niet. Oneervol gedrag door de minimum standaarden van de groep niet te halen betekent uitsluiting. In een stam, groep, team, bende is horizontale eer het verschil tussen ons en de anderen.


Verticale eer: verticale eer draait niet om wederzijds respect, maar gaat over lof geven naar je meerderen: in rang, in kwaliteiten, in verwantschap,... Verticale eer is hiërarchisch en competitief. Verticale eer gaat naar diegene die niet enkel volgens de code leeft maar er ook in uitblinkt.

Verticale eer kan enkel en alleen bestaan als er horizontale club is. Vergelijk het met een boksclub waarin de kampioen van de club respect krijgt van diegene die aangesloten zijn in dezelfde club. Iemand die niet aangesloten is in dezelfde club hoeft geen respect te geven aan de kampioen als deze dat niet wil. En iemand van een andere club kan de kampioenstitel zelfs in twijfel trekken.

Zo zie je hoezeer oude oud-strijders, nog steeds hulde krijgen om geleverde prestaties, van een jongere groep mannen in militaire context. Of hoe de medal of honor gegeven is aan uitzonderlijke uitblinkers in militaire context. Niet iedereen krijgt in zijn militaire carrière de medal of honor: dat is een voorbeeld van verticale eer.

Is eer nuttig in de huidige tijd?

Er is veel bloed vergoten voor eer in het verleden, eer schept automatisch een wij - hen gevoel, dus ook hier kan dat tot conflict leiden. Is het dan wel nuttig om de dag van vandaag eer te herintroduceren? Hierop zeggen wij volmondig ja, als authentiek leider is het zelfs noodzakelijk om een set van minimum standaard gedragsregels te hebben binnen je bedrijf, team, vereniging te hebben waar mensen aan moeten bijdragen. Op deze manier leert elk lid in de organisatie hoe belangrijk het is om zijn/haar steentje bij te dragen aan het bestaan van deze organisatie en verantwoordelijkheid te dragen voor eigen acties.  Eer is deels gebaseerd op reputatie, en wanneer mensen niet langer om hun reputatie geven of in anonimiteit kunnen handelen, zijn het waarden zoals middelmatigheid, corruptie en incompetentie die hoogtij vieren.

Eer is ook een aanval op narcisme. Eer begint bij zelfwaarde, maar deze zelfwaarde moet je aan gelijken kunnen tonen. Andere mensen die volgens dezelfde waarden leven zijn een spiegel en check op je trots. Ze zijn er om nep prestaties en valse claims te vernietigen. Zonder deze check, krijg je narcisme. Mensen staren de hele dag naar zichzelf en houden (niet) van wat ze zien.  Kijk maar naar alle social media kanalen.

Eer schept een samenleving: een gedeelde erecode zorgt voor een samenleving in plaats van een netwerk. Eer zorgt ervoor dat we moeten denken over het algemene best van de groep en niet perse om ons eigen individueel welzijn. Het zorgt er voor dat we verantwoording voor mogelijke problemen moeten afleggen en niet alles zomaar op een derde partij kunnen steken.

Eer zorgt voor betekenis: de reden dat oude films en boeken tot de verbeelding spreken. De karakters in oude literatuur leven in een samenleving van eer. Een structuur om in te leven en tegen te werken. Om eer te verdienen, om schaamte te verliezen. 

Hoe introduceer je eer opnieuw in je leven nu rolmodellen zo zeldzaam zijn.

Het ontbreken van verticale eer in de samenleven zorgt dat jij zelf kan bepalen wat jouw erecode is. De fundering van eer introduceren in je leven begint met een persoonlijk ethos waar je NOOIT van zal afwijken (tenzij er een zeer goede en eervolle reden is om dit te doen!). Dit persoonlijk ethos zal jouw GPS systeem zijn waarop, zowel jijzelf als anderen, kunnen vertrouwen. Dit ethos zal je gidsen doorheen de stormen van het leven en is de railing die ervoor zorgt dat je niet valt.

Wat is jouw persoonlijk ethos?

Alleen jij weet het antwoord op deze vraag. Hoe je jouw persoonlijk ethos formuleert, het brengt een enorm gevoel van verlichting om te weten waar jij als persoon voor staat op zaken die er toe doen. Verlichting voor zowel jezelf als anderen.

Bij het formuleren van een persoonlijk ethos kan je rekening houden met volgende zaken: Hoe reageren tijdens ontbering, waar ligt je hart, hoe omgaan met plezier, hoe omgaan met uitdagingen, hoe omgaan met periodes van stilte?

Een persoonlijk ethos ontwikkelen zal vervolgens zwaktes in je team en onderneming blootleggen. Je zal de onvermijdelijke gevolgen voelen van diegenen die iets te verliezen hebben door jouw eer, moed en toewijding.  Maar je gaat ook het respect en vertrouwen krijgen van diegenen die op je rekenen om een deel van de oplossing te zijn, in plaats van het probleem.


Denk eraan: Leef vandaag met eer zodat je morgen geen spijt moet hebben.


Een reactie posten

Copyright © Taktikal Fitness - Home of the warrior athlete.